Ahmadreza Djalali is een Iraans-Zweedse arts en onderzoeker die gespecialiseerd is in rampen- en spoedgeneeskunde. In België is zijn naam vooral bekend door zijn academische band met de Vrije Universiteit Brussel (VUB).
Sinds april 2016 zit Djalali gevangen in Iran. Hij werd beschuldigd van spionage en in 2017 ter dood veroordeeld. Djalali ontkent de beschuldigingen. Zijn proces, detentieomstandigheden en doodvonnis kregen scherpe kritiek van onder meer Amnesty International, Europese instellingen en academische organisaties. Ook in 2026 zat hij volgens recente openbare informatie nog altijd gevangen.
Table of Contents
| Informatie | Gegevens |
|---|---|
| Naam | Ahmadreza Djalali |
| Nationaliteit | Iraans-Zweeds |
| Beroep | Arts, onderzoeker en docent |
| Vakgebied | Rampen- en spoedgeneeskunde |
| Academische banden | Karolinska Institutet, VUB en Università del Piemonte Orientale |
| Gearresteerd | April 2016 in Iran |
| Veroordeeld | Ter dood veroordeeld in 2017 |
| Echtgenote | Vida Mehrannia |
| Publieke bekendheid | Internationale campagne rond zijn gevangenschap en doodvonnis |
Het belangrijkste in het kort
Ahmadreza Djalali bouwde vóór zijn arrestatie een internationale academische loopbaan uit. Hij deed onderzoek in Zweden, Italië en België en hield zich vooral bezig met de medische aanpak van rampen en noodsituaties.
Tijdens een academisch bezoek aan Iran werd hij op 25 april 2016 gearresteerd. Iraanse autoriteiten beschuldigden hem ervan informatie aan Israël te hebben verstrekt. Djalali heeft die aantijging altijd ontkend.
In oktober 2017 veroordeelde een Iraanse revolutionaire rechtbank hem tot de doodstraf wegens onder meer efsad-e fel-arz, meestal vertaald als “corruptie op aarde”. Amnesty International stelt dat zijn proces ernstig tekortschiet ten opzichte van internationale normen en dat verklaringen onder dwang zouden zijn verkregen.
De wetenschappelijke loopbaan van Ahmadreza Djalali
Lang voor zijn gevangenschap was Ahmadreza Djalali actief als arts en wetenschapper. Zijn specialisatie ligt bij rampengeneeskunde, een vakgebied dat onderzoekt hoe gezondheidsdiensten moeten reageren op bijvoorbeeld grote ongevallen, natuurrampen, conflicten en andere crisissituaties.
Hij volgde onder meer een doctoraatsopleiding aan het Karolinska Institutet in Zweden. Daarnaast was hij verbonden aan de Università del Piemonte Orientale in Italië.
Ook België speelde een belangrijke rol in zijn academische werk. Djalali was gastdocent aan de Vrije Universiteit Brussel en werkte samen met onderzoekers binnen de medische faculteit. Die band verklaart waarom zijn zaak ook in België jarenlang veel aandacht kreeg.
De VUB omschrijft hem als een specialist in rampengeneeskunde die internationaal onderzoek en onderwijs combineerde. In 2021 kreeg hij bovendien de Courage to Think Award van Scholars at Risk, een onderscheiding voor mensen die zich inzetten voor academische vrijheid.
Waarom werd Ahmadreza Djalali gearresteerd?
Djalali reisde in het voorjaar van 2016 naar Iran voor academische activiteiten. Volgens zijn universiteit was hij er onder meer voor workshops en contacten met universiteiten in Teheran en Shiraz.
Tijdens dat verblijf werd hij door de Iraanse veiligheidsdiensten opgepakt. Aanvankelijk had hij volgens mensenrechtenorganisaties geen vrije toegang tot een advocaat. Hij verbleef gedurende een deel van zijn gevangenschap ook in afzondering.
Iran beschuldigde hem ervan voor Israël te hebben gespioneerd. Djalali ontkent dit. Volgens Amnesty International verklaarde hij dat hij onder zware druk en mishandeling werd gedwongen belastende verklaringen af te leggen.
Zijn doodvonnis leidde vervolgens tot internationale protesten. Zowel academische instellingen als Europese en Zweedse autoriteiten hebben Iran herhaaldelijk gevraagd de executie niet uit te voeren en Djalali vrij te laten.
Waarom zijn zaak ook België rechtstreeks raakt
De zaak van Ahmadreza Djalali is in België meer dan een internationaal mensenrechtendossier. Door zijn werkzaamheden aan de VUB behoort hij tot de academische gemeenschap waarmee Belgische onderzoekers jarenlang hebben samengewerkt.
Zijn naam kwam ook regelmatig terug tijdens discussies over Europese gevangenen in Iran.
In mei 2023 werd de Belgische hulpverlener Olivier Vandecasteele vrijgelaten nadat België de in België veroordeelde Iraanse diplomaat Assadollah Assadi aan Iran had overgedragen. Djalali maakte geen deel uit van die regeling.
Ook een gevangenenruil tussen Zweden en Iran in juni 2024 bracht hem niet naar huis. Iran liet toen onder anderen de Zweedse EU-diplomaat Johan Floderus vrij. Djalali reageerde daarna vanuit de gevangenis teleurgesteld omdat hij opnieuw achterbleef.
Zijn gezondheid en situatie in 2026
De gezondheid van Ahmadreza Djalali is de afgelopen jaren een belangrijk onderdeel van de bezorgdheid rond zijn zaak geworden.
VRT NWS meldde in mei 2025 dat hij in de Evin-gevangenis een hartaanval had gekregen. Volgens zijn omgeving duurde het vervolgens meerdere dagen voordat hij door een arts werd gezien. Daarnaast waren eerder onder meer ernstige gewichtsproblemen en andere gezondheidsklachten gemeld.
Zijn situatie bleef ook in 2026 zorgwekkend. De VUB meldde op 31 maart 2026 dat Djalali ernstig verzwakt was en op dat moment in de medische afdeling van de Evin-gevangenis verbleef. Karolinska Institutet besteedde in april 2026 opnieuw aandacht aan zijn zaak, precies tien jaar na zijn arrestatie.
De Zweedse regering vermeldde Djalali eveneens in haar buitenlandverklaring voor 2026 en stelde dat hij met zijn familie moet worden herenigd. Daarmee bleef zijn vrijlating officieel op de Zweedse diplomatieke agenda staan.
Voor zover uit betrouwbare openbare informatie in 2026 blijkt, is zijn doodvonnis niet opgeheven.
Vida Mehrannia en het gezin van Ahmadreza Djalali
De echtgenote van Ahmadreza Djalali, Vida Mehrannia, speelt al jaren een zichtbare rol in de campagne voor zijn vrijlating. Ze woont met hun gezin in Zweden en heeft regelmatig gesproken met media, politici en academische instellingen.
Het echtpaar heeft kinderen. Hun bestaan en de impact van de langdurige gevangenschap op het gezin zijn publiek besproken, maar verdere privégegevens zijn voor een feitelijk profiel niet noodzakelijk.
Mehrannia bezocht ook België om aandacht te vragen voor de zaak van haar man. In april 2025 sprak ze onder meer met Belgische politici terwijl Djalali vanuit de gevangenis opnieuw een audioboodschap naar buiten bracht.
Lees meer: Marie José van België: de laatste koningin van Italië
Ahmadreza Djalali blijft een internationaal dossier
Ahmadreza Djalali was voor 2016 vooral bekend binnen de internationale wereld van de rampengeneeskunde. Zijn arrestatie veranderde dat volledig. Zijn naam werd een internationaal symbool in discussies over academische vrijheid, de doodstraf en de behandeling van buitenlandse en dubbel genationaliseerde gevangenen in Iran.
Tien jaar na zijn arrestatie zat hij in 2026 nog steeds gevangen en bleef zijn doodvonnis volgens betrouwbare openbare informatie van kracht. Zijn gezondheid is door de lange detentie sterk verslechterd.
Over de beschuldigingen van de Iraanse autoriteiten bestaat een fundamenteel geschil: Iran veroordeelde hem voor spionage, terwijl Djalali de aantijgingen ontkent en internationale mensenrechtenorganisaties ernstige kritiek hebben geuit op de manier waarop zijn proces verliep. Voor België blijft vooral zijn jarenlange band met de VUB verklaren waarom zijn lot hier nauwlettend wordt gevolgd.